توحید افعالی از مهم‌ترین شئون توحید در حوزۀ اندیشه و اعتقاد انسان است. انسان موحد باید معتقد باشد که هیچ مؤثر مستقلی در هستی جز خداوند وجود ندارد و تمام افعال از ناحیۀ اوست. هرچند افعال بندگان به اختیار آن‌هاست، اما این افعال با اذن و ارادۀ خدا صورت می‌پذیرد. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد هرچند وهابیان در تبیین این مسئله بر توحید خداوند در تأثیرگذاری تأکید کرده‌اند، اما نتوانسته‌اند ارادۀ آزاد انسان را در سایۀ توحید به‌خوبی ترسیم کنند. آن‌ها با جهمیه و جبرگرایان مخالفت کرده و دیدگاه فاعل‌شمردن خدا را خطا برشمرده‌اند و انسان را فاعل در افعال خود دانسته و خداوند را خالق مستقیم فعل او معرفی کرده‌اند. سببیت انسان هم مانند سایر اسباب غیرمختار تعریف شده است. این پژوهش با روش توصیفی‌تحلیلی بیانگر آن است که خالقیت خداوند به نحو مباشر و جایگزینی انسان صحیح نیست و بر اساس رابطۀ طولی میان انسان و خدا، هر دو فاعل‌اند. دیدگاه وهابیت، هرچند در ظاهر با دیدگاه جبرگرایان مخالف است، اما در آن اشکالات و لوازم جبرگرایی وجود دارد و مستلزم جبر است.